loader image

حجر و محجور

دسته بندی مقالات

تهران - شمال شرق تهران (محدوده ی سید خندان)

noorlawwi@gmail.com

09017088902-02122864936

ازشنبه تا چهارشنبه 9 الی 17

حجر و محجور
180
25 نوامبر 2020
AdminNoorlaw

[vc_row][vc_column][vc_column_text]

حجر و محجور

حجر ریشه کلمه محجور است و در لغت به معنای منع و بازداشتن است که در حقوق ایران شخص محجور با معنای عامیانه آن چندان متفاوت نیست. محجور در اصطلاح حقوقی به معنای شخصی است که به علت کم سن بودن یا اختلالات روانی از انجام امور خود، آزادانه و به تنهایی منع شده اند.

 

اهلیت و انواع آن

صلاحیت و توانایی که قانون به شخص برای دارا شدن و اجرای حق می­دهد را ” اهلیت” می­گویند. همه ی اشخاص به دلیل انسان بودن به طور ذاتی می­توانند صاحب حق و حقوقی باشند. به طور مثال همه اشخاص حق داشتن اموال را دارند. به این نوع توانایی برخورداری از حق در اصطلاح حقوقی ” اهلیت تمتع” گفته می­شود.علاوه بر این، افراد باید بتوانند اعمال حقوقی خود را نیز انجام دهند. به این نوع توانایی در اصطلاح حقوقی ” اهلیت استیفا” گفته می­شود. اهلیت تمتع در همه انسان ها وجود دارد اما همه افراد لزوماً اهلیت استیفا ندارند. به اشخاصی که اهلیت استیفا ندارند  ” محجور” گفته می­شود.

 

انواع محجور در حقوق ایران

محجورین در حقوق مدنی ایران به سه دسته تقسیم می­شوند: 1) صغیر – 2) سفیه یا غیر رشید – 3) مجنون

در ادامه مطلب به تعریف مفیدی از سه دسته محجورین می­پردازیم.

 

 

[/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column css=”.vc_custom_1605357286061{background-image: url(https://noorlaw.ir/wp-content/uploads/2020/07/favicon-1.png?id=3819) !important;}”][vc_hoverbox image=”4608″ primary_title=”وکیل و مشاوره تخصصی در پرونده شما” hover_title=”با ما تماس بگیرید.” hover_background_color=”chino”]

22864935 – 09304430220

[/vc_hoverbox][/vc_column][/vc_row

 

 

صغیر (محجور نسبی)

مطابق قانون جمهوری اسلامی ایران، صغیر به افرادی گفته می­شود که به سن بلوغ نرسیده اند که فقه اسلامی این سن بلوغ را برای دختران 9 سال تمام قمری و برای پسرای 15 سال تمام قمری در نظر گرفته است. این افراد طبق توضیحات بالا اهلیت استیفا ندارند و برای انجام اعمال حقوقی خود به ولی ( پدر یا جد پدری ) یا قیم (که مورد تأیید دادگاه است) نیاز دارند.

 

افراد صغیر به دو دسته تقسیم می­شوند: 1) صغیر ممیز – 2) صغیر غیر ممیز

صغیر ممیز : صغیر جزء محجورین به حساب می­آید ولی با توجه به سن شخص ممکن است دارای قوه درک نسبی باشد و شخص می­تواند بدون نیاز به ولی یا قیم بعضی اعمال حقوقی ( مانند خرید از سوپر مارکت ) را انجام دهد و تا  حدودی خوب و بد را از هم تشخیص بدهد.

صغیر غیر ممیز : برعکس صغیر ممیز، قوه درک ندارد و نمی­تواند خوب و بد را از همه تشخیص دهد. فقه اسلامی همه کودکان زیر 7 سال را صغیر غیر ممیز می­داند.

محاکم قضایی لازمه اقدامات حقوقی را داشتن 18سال سن که سن قانونی محسوب می­شود می­دانند که این سن برای شرکت در بسیاری از امور سیاسی و اجتماعی شرط است.

نکته 1) قانون در تعیین هیچ کدام از این سن ها دخالتی نداشته و تشخیص آنها بر عهده رویه قضایی بوده است.

نکته 2) هیچ عمل حقوقی از صغیر غیر ممیز پذیرفته نیست و باطل تلقی می شود. چه مالی و چه غیر مالی. اما اعمال حقوقی صغیر ممیز در صورت اجازه ولی یا قیم صحیح خواهد بود.

(مسئولیت مدنی اطفال)

سفیه (محجور نسبی)

مطابق ماده 1208 قانون مدنی، سفیه یا غیر رشید شخصی است که تصرفات او در اموال و حقوق مالی خود عقلایی نباشد. یعنی سفیه با اینکه به بلوغ جسمی رسیده اما از نظر عقلی رشد کافی نداشته و توانایی اداره امور مالی و تشخیص صلاح اقتصادی خود را ندارد. سفیه جزء محجورین است ولی این حجر تنها شامل امور مالی شخص است و در این موارد نیاز به قیم دارد تا تصمیمات شخص را تأیید کند اما در موارد غیر مالی شامل ازدواج، حضانت، طلاق و… نیازی به تأیید قیم شخص نیست.

نکته 1) این عدم توانایی همیشگی است. یعنی اگر شخص گاهی اموال خود را صرف موارد بیهوده میکند لزوماً سفیه نیست.

نکته 2) اعمال حقوقی و معاملات شخص صحیح در اصطلاح حقوقی غیرنافذ است. یعنی در صورت تایید قیم صحیح تلقی و در صورت رد قیم باطل خواهد بود.

(مسئولیت مدنی سفیه)

 

مجنون (محجور کامل)

مجنون کسی است که قوه عقل و درک ندارد و اعمال حقوقی شخص اعم از مالی و غیر مالی باطل است. بنابراین شخص مجنون به ولی یا قیم نیاز دارد تا عمل حقوقی او را از جانب او انجام دهد.

نکته 1) جنون به هر میزان که در شخص وجود داشته باشد تفاوتی ندارد و شخص محجور محسوب می­شود.

نکته 2) جنون در افراد ممکن است دائمی باشد یا ادواری. اگر جنون در شخص دائمی باشد تمام اعمال حقوقی شخص باطل است اما اگر ادواری باشد به شرط آنکه حالت افاقه (زمانی که شخص دچار جنون نیست) شخص ثابت شود، عمل او دارای اعتبار خواهد بود.

 

[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_btn title=”قیم کیست؟”][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_btn title=”نحوه تعیین قیم”][/vc_column][/vc_row][vc_row][vc_column][vc_btn title=”وکیل خوب در تهران” link=”url:https%3A%2F%2Fnoorlaw.ir%2Fthe-best-lawyer-in-tehran%2F|title:%D8%A8%D9%87%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86%20%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%84%20%D8%AF%D8%B1%20%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86||”][/vc_column][/vc_row]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.